ਚਾਹ ਗਾਈਡ ਚਾਹ ਬਾਰੇ
ਕੀ ਚਾਹ ਪੀਣੀ ਨੁਕਸਾਨਦੇਹ ਹੈ?
ਨਹੀਂ, ਲਗਭਗ ਹਰ ਕਿਸੇ ਲਈ ਨਹੀਂ, ਤੇ ਅਸੀਂ ਇਹ ਦਿਖਾਵਾ ਵੀ ਨਹੀਂ ਕਰਾਂਗੇ ਕਿ ਇਹ ਦਵਾਈ ਹੈ। ਦੋ ਅਸਰ ਅਸਲੀ ਹਨ ਤੇ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਹਨ: ਖਾਣੇ ਨਾਲ ਪੀਤੀ ਚਾਹ ਉਸ ਖਾਣੇ ਦੀਆਂ ਬਨਸਪਤੀ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਤੁਹਾਡਾ ਸਰੀਰ ਜਿੰਨਾ ਲੋਹਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਉਹ ਘਟਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਕੈਫ਼ੀਨ ਸੱਚਮੁੱਚ ਕੈਫ਼ੀਨ ਹੈ। ਬਾਕੀ ਜੋ ਕੁਝ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਉਸ ਵਿੱਚੋਂ ਬਹੁਤਾ ਜਾਂ ਤਾਂ ਇਸ ਬਾਰੇ ਹੈ ਕਿ ਚਾਹ ਬਣਾਈ ਕਿਵੇਂ ਗਈ, ਜਾਂ ਚਾਹ ਬਾਰੇ ਹੈ ਹੀ ਨਹੀਂ।
ਜਿਹੜੇ ਲੋਕ ਸੁਆਦ ਬਾਰੇ ਨਹੀਂ ਪੁੱਛਦੇ, ਉਹਨਾਂ ਵੱਲੋਂ ਸਾਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਇਹੀ ਸਵਾਲ ਪੁੱਛਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਇਹ ਕਿਸੇ ਦੀ ਕਹੀ ਹੋਈ ਗੱਲ ਬਣ ਕੇ ਆਉਂਦਾ ਹੈ: ਕਿ ਚਾਹ ਨਾਲ ਐਸੀਡਿਟੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਕਿ ਦੁੱਧ ਵਾਲੀ ਚਾਹ ਸਭ ਤੋਂ ਮਾੜੀ ਚੀਜ਼ ਹੈ ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਪੀ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਕਿ ਦਿਨ ਦੇ ਚਾਰ ਕੱਪ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਕੁਝ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਲਗਭਗ ਕੁਝ ਵੀ ਓਨਾ ਤੈਅ ਨਹੀਂ ਜਿੰਨੇ ਭਰੋਸੇ ਨਾਲ ਦੁਹਰਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਜਿਹੜੇ ਹਿੱਸੇ ਸੱਚ ਹਨ ਉਹ ਘੱਟ ਹੀ ਉਹ ਹਿੱਸੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਿਹਨਾਂ ਦੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਚਿੰਤਾ ਹੈ।
ਅਸੀਂ ਚਾਹ ਵੇਚਦੇ ਹਾਂ, ਸੋ ਅੱਗੇ ਇਹ ਗੱਲ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਕੇ ਪੜ੍ਹੋ। ਅਸੀਂ ਉਹੀ ਲਿਖਤ ਲਿਖਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਹੈ ਜੋ ਅਸੀਂ ਆਪ ਪੜ੍ਹਨੀ ਚਾਹੁੰਦੇ ਜੇ ਅਸੀਂ ਚਾਹ ਨਾ ਵੇਚਦੇ ਹੁੰਦੇ।
ਕੀ ਚਾਹ ਪੀਣੀ ਨੁਕਸਾਨਦੇਹ ਹੈ?
ਕੱਪ ਵਿੱਚ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਹੈ ਕੀ
ਕਾਲੀ ਚਾਹ ਪੱਤੇ, ਪਾਣੀ ਤੇ ਜੋ ਕੁਝ ਤੁਸੀਂ ਪਾਉਂਦੇ ਹੋ, ਬੱਸ ਏਨੀ ਹੀ ਹੈ। ਪੱਤੇ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਚੀਜ਼ਾਂ ਹਨ ਜੋ ਤੁਹਾਡੇ ਉੱਤੇ ਕੋਈ ਅਸਰ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ: ਕੈਫ਼ੀਨ, ਪੌਲੀਫ਼ੀਨੌਲ (ਉਹੀ ਟੈਨਿਨ ਜੋ ਕਸੈਲਾਪਣ ਦਿੰਦੇ ਹਨ), ਤੇ ਬਹੁਤ ਥੋੜ੍ਹੀ ਜਿਹੀ ਫ਼ਲੋਰਾਈਡ।
ਕੈਫ਼ੀਨ ਉਹ ਚੀਜ਼ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਲੋਕ ਦੋਵਾਂ ਪਾਸਿਆਂ ਤੋਂ ਘੱਟ ਸਮਝਦੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਪੱਧਰੇ ਚਮਚ ਸੀਟੀਸੀ ਨਾਲ ਬਣੇ ਭਾਰਤੀ ਦੁੱਧ ਵਾਲੀ ਚਾਹ ਦੇ ਕੱਪ ਵਿੱਚ ਓਨੇ ਹੀ ਵੱਡੇ ਫ਼ਿਲਟਰ ਕੌਫ਼ੀ ਦੇ ਕੱਪ ਦੀ ਕੈਫ਼ੀਨ ਦਾ ਕਰੀਬ ਤੀਜਾ ਤੋਂ ਅੱਧਾ ਹਿੱਸਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਕੋਈ ਮਾਮੂਲੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਕੌਫ਼ੀ ਵੀ ਨਹੀਂ।
ਲੋਹੇ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਅਸਲੀ ਹੈ
ਇਹੀ ਉਹ ਅਸਰ ਹੈ ਜੋ ਸੱਚਮੁੱਚ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਤੇ ਇਹੀ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਕੋਈ ਜ਼ਿਕਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ। ਚਾਹ ਵਿਚਲੇ ਪੌਲੀਫ਼ੀਨੌਲ ਬਨਸਪਤੀ ਸਰੋਤਾਂ ਦੇ ਲੋਹੇ ਨਾਲ ਜੁੜ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਤੇ ਉਸੇ ਖਾਣੇ ਵਿੱਚੋਂ ਤੁਹਾਡਾ ਸਰੀਰ ਜਿੰਨਾ ਲੋਹਾ ਸੋਖਦਾ ਹੈ ਉਹ ਘਟਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਥਾਪਤ ਹੈ ਤੇ ਇਸ ਉੱਤੇ ਕੋਈ ਵਿਵਾਦ ਨਹੀਂ।
ਇਹ ਉਦੋਂ ਮਾਇਨੇ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਜੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਖ਼ੂਨ ਦੀ ਕਮੀ ਹੈ, ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਗਰਭਵਤੀ ਹੋ, ਜਾਂ ਜੇ ਤੁਹਾਡੀ ਖ਼ੁਰਾਕ ਬਹੁਤੀ ਸ਼ਾਕਾਹਾਰੀ ਹੈ, ਤੇ ਇਸ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਇਹ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਲੋਕਾਂ ਉੱਤੇ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਅਜਿਹਾ ਨਹੀਂ ਹੈ ਤਾਂ ਇਹ ਕਿਤੇ ਘੱਟ ਮਾਇਨੇ ਰੱਖਦਾ ਹੈ।
ਅਮਲੀ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ: ਚਾਹ ਖਾਣੇ ਨਾਲ ਜਾਂ ਖਾਣੇ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਨਾ ਪੀਓ। ਦੋਵੇਂ ਪਾਸੇ ਇੱਕ ਘੰਟਾ ਛੱਡ ਦਿਓ। ਪੂਰੀ ਤਬਦੀਲੀ ਏਨੀ ਹੀ ਹੈ, ਇਸ ਦਾ ਕੋਈ ਖ਼ਰਚ ਨਹੀਂ, ਤੇ ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਖ਼ੁਰਾਕ ਬਾਰੇ ਇਹੀ ਇੱਕੋ ਸਲਾਹ ਹੈ।
ਕੈਫ਼ੀਨ ਤੇ ਨੀਂਦ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਵੀ ਅਸਲੀ ਹੈ
ਕੈਫ਼ੀਨ ਦੀ ਅੱਧੀ ਉਮਰ ਕਈ ਘੰਟੇ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਸ਼ਾਮ ਦਾ ਕੱਪ ਸੌਣ ਵੇਲੇ ਵੀ ਤੁਹਾਡੇ ਅੰਦਰ ਮਾਪਣਯੋਗ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਬਹੁਤ ਵੱਖ ਵੱਖ ਹਨ ਤੇ ਬਹੁਤਿਆਂ ਨੂੰ ਪਤਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਕਿਹੜੇ ਪਾਸੇ ਹਨ। ਜੇ ਤੁਹਾਡੀ ਨੀਂਦ ਖ਼ਰਾਬ ਹੈ ਤੇ ਤੁਸੀਂ ਸ਼ਾਮ ਦੇ ਚਾਰ ਵਜੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਚਾਹ ਪੀਂਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਚੀਜ਼ ਨੂੰ ਦੋਸ਼ ਦੇਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਪਰਖ ਲੈਣ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਹੈ।
“ਚਾਹ ਨਾਲ ਐਸੀਡਿਟੀ ਤੇ ਅਲਸਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ”
ਅਲਸਰ ਐੱਚ. ਪਾਈਲੋਰੀ ਦੀ ਲਾਗ ਤੇ ਕੁਝ ਦਰਦ ਨਿਵਾਰਕ ਦਵਾਈਆਂ ਨਾਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਚਾਹ ਨਾਲ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਦਹਾਕੇ ਪਹਿਲਾਂ ਤੈਅ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ ਤੇ ਇਹ ਰਾਇ ਦੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ।
ਪਰ ਲੋਕ ਜਿਸ ਤਕਲੀਫ਼ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਹਨ ਉਹ ਆਮ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਅਸਲੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਦੋ ਸਾਧਾਰਨ ਕਾਰਨ ਹਨ। ਸੱਚਮੁੱਚ ਖ਼ਾਲੀ ਪੇਟ ਉੱਤੇ ਕੈਫ਼ੀਨ ਮਿਹਦੇ ਦਾ ਤੇਜ਼ਾਬ ਵਧਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਸੋ ਸਵੇਰੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਹੋਰ ਕੁਝ ਖਾਧੇ ਬਿਨਾਂ ਪੀਤੀ ਚਾਹ ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸੱਚਮੁੱਚ ਤੰਗ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਤੇ ਮਾੜੀ ਬਣਾਈ ਚਾਹ, ਦਸ ਮਿੰਟ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਉਬਾਲੀ ਹੋਈ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰੁੱਖੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਠੀਕ ਬਣਿਆ ਕੱਪ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਜੇ ਤੁਹਾਡੀ ਚਾਹ ਕੌੜੀ ਹੈ ਤਾਂ ਇਹ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਹੱਲ ਵੀ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਹੀ ਹੈ, ਤੇ ਇਹ ਸਿੱਟਾ ਕੱਢਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿ ਇਹ ਪੀਣ ਤੁਹਾਨੂੰ ਰਾਸ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀ, ਇਸ ਨੂੰ ਪਾਸੇ ਕਰ ਲੈਣਾ ਬਣਦਾ ਹੈ।
“ਦੁੱਧ ਵਾਲੀ ਚਾਹ ਸਭ ਤੋਂ ਮਾੜੀ ਕਿਸਮ ਹੈ”
ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਕੋਈ ਚੰਗਾ ਸਬੂਤ ਨਹੀਂ ਕਿ ਚਾਹ ਵਿੱਚ ਦੁੱਧ ਪਾਉਣ ਨਾਲ ਉਹ ਨੁਕਸਾਨਦੇਹ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਦੁੱਧ ਓਹੀ ਕੁਝ ਜੋੜਦਾ ਹੈ ਜੋ ਦੁੱਧ ਜੋੜਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਖੰਡ ਖੰਡ ਜੋੜਦੀ ਹੈ।
ਇਸ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਈਮਾਨਦਾਰ ਜਵਾਬ ਇਹੀ ਹੈ। ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਪੰਜ ਕੱਪਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹਰ ਇੱਕ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਚਮਚ ਖੰਡ ਪਾਉਂਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਵੇਖਣ ਵਾਲੀ ਚੀਜ਼ ਪੰਦਰਾਂ ਚਮਚ ਖੰਡ ਹੈ, ਚਾਹ ਨਹੀਂ। ਚਾਹ ਦਾ ਕੱਪ ਨਾ ਸਿਹਤ ਵਾਲੀ ਖ਼ੁਰਾਕ ਹੈ ਤੇ ਨਾ ਖ਼ਤਰਾ; ਇਹ ਇੱਕ ਗਰਮ ਪੀਣ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਖੰਡ ਹੈ, ਤੇ ਖੰਡ ਕੀ ਕਰਦੀ ਹੈ ਇਹ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਪਤਾ ਸੀ।
ਤਾਪਮਾਨ ਵਾਲੀ ਗੱਲ, ਜੋ ਤਾਪਮਾਨ ਬਾਰੇ ਹੀ ਹੈ
2016 ਵਿੱਚ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਏਜੰਸੀ ਫ਼ਾਰ ਰਿਸਰਚ ਆਨ ਕੈਂਸਰ ਨੇ ਕਰੀਬ 65°C ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਦੇ ਬਹੁਤ ਗਰਮ ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਮਨੁੱਖਾਂ ਲਈ ਸ਼ਾਇਦ ਕੈਂਸਰ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕਰਾਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਇਸ ਦੀ ਖ਼ਬਰ “ਚਾਹ ਨਾਲ ਕੈਂਸਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ” ਬਣ ਕੇ ਛਪਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਗੱਲ ਇਹ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਖੋਜ ਗਰਮੀ ਨਾਲ ਭੋਜਨ ਨਲੀ ਨੂੰ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਨੁਕਸਾਨ ਬਾਰੇ ਹੈ, ਤੇ ਉਹ ਉਸ ਤਾਪਮਾਨ ਉੱਤੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰਲ ਉੱਤੇ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ: ਕੌਫ਼ੀ, ਸੂਪ, ਪਾਣੀ।
ਅੱਗ ਤੋਂ ਹੁਣੇ ਲਾਹੀ ਚਾਹ ਉਸ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਉਹ ਆਰਾਮ ਨਾਲ ਪੀਣ ਜੋਗੀ ਠੰਢੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਉਸ ਹੱਦ ਤੋਂ ਹੇਠਾਂ ਆ ਚੁੱਕੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਉਹਨਾਂ ਗਿਣੀਆਂ ਚੁਣੀਆਂ ਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਆਮ ਭਾਰਤੀ ਆਦਤ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਵਾਲੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਕੋਈ ਵੀ ਕੱਪ ਸਿੱਧਾ ਚੁੱਲ੍ਹੇ ਤੋਂ ਲਾਹ ਕੇ ਨਹੀਂ ਪੀਂਦਾ; ਉਹ ਪਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਛੋਟੇ ਗਿਲਾਸ ਵਿੱਚ ਪੈਂਦਾ ਹੈ, ਠੰਢਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸਲਾਹ ਇਹ ਹੈ: ਕੁਝ ਮਿੰਟ ਰੁਕੋ, ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਕਰ ਰਹੇ ਸੀ।
“ਚਾਹ ਕੀਟਨਾਸ਼ਕਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ”
ਇਹੀ ਉਹ ਗੱਲ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਹੱਥ ਹਿਲਾ ਕੇ ਟਾਲ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ, ਤੇ ਈਮਾਨਦਾਰ ਜਵਾਬ ਭਰੋਸਾ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਰਲ਼ਿਆ ਮਿਲ਼ਿਆ ਹੈ।
ਚਾਹ ਉੱਤੇ ਛਿੜਕਾਅ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਐੱਫ਼ਐੱਸਐੱਸਏਆਈ ਰਹਿੰਦ ਦੀਆਂ ਹੱਦਾਂ ਤੈਅ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਚਾਹ ਬੋਰਡ ਦਾ ਪਲਾਂਟ ਪ੍ਰੋਟੈਕਸ਼ਨ ਕੋਡ ਤੈਅ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕੋਈ ਬਾਗ਼ ਕਿਹੜੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਵਰਤ ਵੀ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਦੋਵੇਂ ਜਾਂਚ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜਾਂਚ ਵਿੱਚ ਫ਼ੇਲ੍ਹ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਨਮੂਨੇ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਸੂਚਨਾ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਨੂੰਨ ਹੇਠ ਜਾਰੀ ਹੋਈ ਚਾਹ ਬੋਰਡ ਦੀ ਆਪਣੀ ਪੈਕਟਬੰਦ ਚਾਹ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਵਿੱਚ 2024-25 ਵਿੱਚ 1,423 ਵਿੱਚੋਂ 711 ਨਮੂਨੇ ਫ਼ੇਲ੍ਹ ਹੋਏ, ਤੇ ਅਗਲੇ ਸਾਲ 1,764 ਵਿੱਚੋਂ 835। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿ ਕੋਈ ਇਸ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੀ ਅੱਧੀ ਚਾਹ ਸਮਝ ਲਵੇ, ਇਹ ਵੇਖ ਲਵੋ ਕਿ ਬੋਰਡ ਕੀ ਨਹੀਂ ਛਾਪਦਾ: ਉਹ ਹੱਦ ਤੋਂ ਵੱਧ ਰਹਿੰਦ, ਗ਼ੈਰ ਮਨਜ਼ੂਰਸ਼ੁਦਾ ਰਸਾਇਣਾਂ ਤੇ ਗੁਮਰਾਹ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲੇਬਲ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਅੰਕੜੇ ਵਿੱਚ ਗਿਣਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੇ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕਦੇ ਵੱਖ ਕਰ ਕੇ ਨਹੀਂ ਦੱਸਿਆ, ਤੇ ਇਹ ਵੀ ਨਹੀਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਨਮੂਨੇ ਚੁਣੇ ਕਿਵੇਂ ਗਏ। ਇਹ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨਾਲ ਲੈਣ ਵਾਲੀ ਚੇਤਾਵਨੀ ਹੈ ਤੇ ਇਹ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੇ ਫ਼ੇਲ੍ਹ ਹੋਣ ਦੀ ਦਰ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਇਸ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁਝ ਤੁਹਾਡੇ ਕੱਪ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ, ਇਹ ਮਾਤਰਾ ਉੱਤੇ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਰਸਾਇਣ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜਿਹੜੀ ਰਹਿੰਦ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਸੌਖੀ ਘੁਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਉਹ ਲਗਭਗ ਪੂਰੀ ਦੀ ਪੂਰੀ ਕਾੜ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਲੰਘ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਇਮੀਡਾਕਲੋਪ੍ਰਿਡ, ਥਾਇਆਮੈਥੌਕਸਮ ਤੇ ਐਸੀਟਾਮਿਪ੍ਰਿਡ ਨੂੰ ਅੱਸੀ ਤੋਂ ਸੌ ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੱਕ ਲੰਘਦੇ ਮਾਪਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਜਿਹੜੀ ਨਹੀਂ ਘੁਲਦੀ ਉਹ ਬਹੁਤ ਹੱਦ ਤੱਕ ਪੱਤੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰਹਿ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਵੀਹ ਤੋਂ ਹੇਠਾਂ। ਇਹ ਤਿੰਨੇ ਨਿਓਨਿਕੋਟਿਨੌਇਡ ਹਨ ਜਿਹਨਾਂ ਨੂੰ ਪਲਾਂਟ ਪ੍ਰੋਟੈਕਸ਼ਨ ਕੋਡ ਚਾਹ ਦੇ ਮੱਛਰ ਕੀੜੇ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਸੋ ਇਹ ਸੁਖਾਵੀਂ ਗੱਲ ਕਿ ਸਭ ਕੁਝ ਪੱਤੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰਹਿ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕੁਝ ਕੀਟਨਾਸ਼ਕਾਂ ਬਾਰੇ ਸੱਚ ਹੈ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਬਾਰੇ ਝੂਠ ਜਿਹੜੇ ਕਿਸੇ ਬਾਗ਼ ਨੇ ਵਰਤੇ ਹੋਣ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ।
ਰਸੋਈ ਵਿੱਚ ਖੜ੍ਹ ਕੇ ਤੁਸੀਂ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਉਸ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਵੀ ਚੀਜ਼ ਇਸ ਦਾ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਲਾਉਂਦੀ। ਜਿਹੜੀਆਂ ਪਰਖਾਂ ਪਾਇਆ ਹੋਇਆ ਰੰਗ ਤੇ ਨਿਚੁੜੀ ਹੋਈ ਪੱਤੀ ਫੜ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ ਉਹ ਇੱਥੇ ਬੇਕਾਰ ਹਨ, ਤੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਣ ਵਾਲੀ ਹਰ ਹੋਰ ਚੀਜ਼ ਵੀ। ਬਚਦਾ ਇਹੀ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਖ਼ਰੀਦਦੇ ਕਿਸ ਤੋਂ ਹੋ: ਨਾਂ ਲੈ ਕੇ ਦੱਸਿਆ ਇਲਾਕਾ, ਪੈਕਟ ਉੱਤੇ ਐੱਫ਼ਐੱਸਐੱਸਏਆਈ ਲਾਇਸੰਸ ਨੰਬਰ, ਤੇ ਏਨਾ ਛੋਟਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਕਿ ਮਾੜੇ ਲਾਟ ਲਈ ਉਸ ਦੀ ਜਵਾਬਦੇਹੀ ਬਣਦੀ ਹੋਵੇ। ਅਸੀਂ ਏਨਾ ਹੀ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਾਂ ਤੇ ਇਹ ਲੈਬ ਦਾ ਸਰਟੀਫ਼ਿਕੇਟ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਕਿੰਨੀ ਬਹੁਤੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ
ਕੋਈ ਇੱਕ ਲਕੀਰ ਨਹੀਂ ਜੋ ਹਰ ਕਿਸੇ ਉੱਤੇ ਲਾਗੂ ਹੋਵੇ। ਸਿਹਤਮੰਦ ਬਾਲਗ਼ਾਂ ਲਈ ਆਮ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਦੱਸੀ ਜਾਂਦੀ ਕੈਫ਼ੀਨ ਦੀ ਹੱਦ ਦਿਨ ਦੇ ਕਰੀਬ 400mg ਹੈ, ਤੇ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਇਸ ਤੋਂ ਘੱਟ; ਆਮ ਭਾਰਤੀ ਕੱਪ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਇਹ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀ ਚਾਹ ਬਣਦੀ ਹੈ, ਬਹੁਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਪੀਣ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ। ਜਿਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵੱਧ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਪਤਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ: ਗਰਭ, ਲੋਹੇ ਦੀ ਕਮੀ, ਦਿਲ ਦੀ ਧੜਕਣ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਹਾਲਤਾਂ, ਤੇ ਹਰ ਉਹ ਬੰਦਾ ਜਿਸ ਦੇ ਡਾਕਟਰ ਨੇ ਇਹ ਕਿਹਾ ਹੋਵੇ।
| ਦਾਅਵਾ | ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਸੱਚ ਕੀ ਹੈ |
|---|---|
| ਚਾਹ ਲੋਹੇ ਦਾ ਸੋਖਣ ਰੋਕਦੀ ਹੈ | ਅਸਲੀ, ਉਸੇ ਖਾਣੇ ਵਿਚਲੇ ਬਨਸਪਤੀ ਸਰੋਤਾਂ ਦੇ ਲੋਹੇ ਲਈ। ਦੋਵੇਂ ਪਾਸੇ ਇੱਕ ਘੰਟਾ ਛੱਡੋ ਤੇ ਗੱਲ ਮੁੱਕ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। |
| ਚਾਹ ਨੀਂਦ ਉਡਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ | ਅਸਲੀ। ਕੌਫ਼ੀ ਦੀ ਕੈਫ਼ੀਨ ਦਾ ਕਰੀਬ ਤੀਜਾ ਤੋਂ ਅੱਧਾ ਹਿੱਸਾ, ਤੇ ਉਹ ਘੰਟਿਆਂ ਤੱਕ ਅੰਦਰ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। |
| ਚਾਹ ਨਾਲ ਅਲਸਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ | ਨਹੀਂ। ਅਲਸਰ ਐੱਚ. ਪਾਈਲੋਰੀ ਤੇ ਕੁਝ ਦਰਦ ਨਿਵਾਰਕ ਦਵਾਈਆਂ ਤੋਂ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। |
| ਖ਼ਾਲੀ ਪੇਟ ਚਾਹ ਤਕਲੀਫ਼ ਦਿੰਦੀ ਹੈ | ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਅਸਲੀ, ਕੈਫ਼ੀਨ ਤੇ ਮਿਹਦੇ ਦੇ ਤੇਜ਼ਾਬ ਕਰਕੇ। ਹਰ ਕਿਸੇ ਲਈ ਨਹੀਂ, ਤੇ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਨਹੀਂ। |
| ਦੁੱਧ ਵਾਲੀ ਚਾਹ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਹੈ | ਕੋਈ ਸਬੂਤ ਨਹੀਂ। ਗਿਣਨ ਵਾਲਾ ਹਿੱਸਾ ਖੰਡ ਹੈ। |
| ਚਾਹ ਨਾਲ ਕੈਂਸਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ | ਨਹੀਂ। ਖੋਜ ਕਰੀਬ 65°C ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਦੇ ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਬਾਰੇ ਹੈ, ਪੀਣ ਕੋਈ ਵੀ ਹੋਵੇ। ਠੰਢਾ ਹੋਣ ਦਿਓ। |
| ਚਾਹ ਕੀਟਨਾਸ਼ਕਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ | ਬੇਬੁਨਿਆਦ ਨਹੀਂ। ਨਿਗਰਾਨ ਅਦਾਰੇ ਜਾਂਚ ਕਰਦੇ ਹਨ ਤੇ ਨਮੂਨਿਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਅਸਲੀ ਹਿੱਸਾ ਕਿਸੇ ਨਾ ਕਿਸੇ ਗੱਲ ਉੱਤੇ ਫ਼ੇਲ੍ਹ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਉਸ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿੰਨਾ ਹਿੱਸਾ ਕੀਟਨਾਸ਼ਕ ਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਛਾਪਦਾ। ਰਸੋਈ ਦੀ ਕੋਈ ਪਰਖ ਇਸ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਫੜਦੀ। |
ਜੋ ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦੱਸਾਂਗੇ
ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਹ ਨਹੀਂ ਦੱਸਾਂਗੇ ਕਿ ਚਾਹ ਤੁਹਾਡੇ ਦਿਲ ਲਈ ਚੰਗੀ ਹੈ, ਜਾਂ ਇਹ ਚਰਬੀ ਘਟਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਜਾਂ ਇਸ ਵਿਚਲੇ ਐਂਟੀਆਕਸੀਡੈਂਟ ਤੁਹਾਨੂੰ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਕੁਝ ਕਰਨਗੇ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇਹੋ ਜਿਹੇ ਦਾਅਵਿਆਂ ਉੱਤੇ ਚੰਗੇ ਕਾਰਨ ਕਰਕੇ ਨਿਯਮ ਹਨ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਚਾਹ ਬਾਰੇ ਸਬੂਤ ਮਸ਼ਹੂਰੀ ਦੇ ਦਾਅਵੇ ਨਾਲੋਂ ਪਤਲਾ ਹੈ, ਤੇ ਚਾਹ ਦੀ ਕੰਪਨੀ ਆਖ਼ਰੀ ਧਿਰ ਹੈ ਜਿਸ ਤੋਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਮੰਨਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ।
ਜੋ ਅਸੀਂ ਕਹਾਂਗੇ ਉਹ ਇਸ ਤੋਂ ਕਿਤੇ ਸੀਮਤ ਹੈ ਤੇ ਸਾਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸੱਚ ਹੈ: ਚੰਗੀ ਪੱਤੀ ਤੋਂ ਠੀਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਣਾਈ ਚਾਹ ਇੱਕ ਗਰਮ ਪੀਣ ਹੈ ਜੋ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਬਹੁਤ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਰੋਜ਼ ਪੀਂਦੇ ਆਏ ਹਨ ਤੇ ਉਹ ਸਮੱਸਿਆ ਨਹੀਂ ਰਹੀ। ਜੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕੋਈ ਬਿਮਾਰੀ ਹੈ ਤਾਂ ਚਾਹ ਵੇਚਣ ਵਾਲੇ ਦੀ ਥਾਂ ਡਾਕਟਰ ਤੋਂ ਪੁੱਛੋ। ਜੇ ਤੁਹਾਡੀ ਚਾਹ ਦਾ ਸੁਆਦ ਰੁੱਖਾ ਹੈ ਤੇ ਤੁਸੀਂ ਸਿੱਟਾ ਕੱਢ ਲਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਪੀਣ ਤੁਹਾਨੂੰ ਰਾਸ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀ, ਤਾਂ ਛੱਡਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਵਾਰ ਇਸ ਨੂੰ ਠੀਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਣਾ ਕੇ ਵੇਖੋ।
ਪੜ੍ਹ ਕੇ ਏਨਾ ਹੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਜਿਸ ਚਾਹ ਦੀ ਇਹ ਸਾਰੀ ਗੱਲ ਹੈ, 100 ਗ੍ਰਾਮ ਤੋਂ 1 ਕਿਲੋ ਤੱਕ, ਸਾਰੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।